Bronlar va turishlar: xonalar bandligini jadvalsiz qanday yuritish
Bronni mehmon bilan qanday bogʻlash, joylashtirishni qanday belgilash, sanalarni qanday tuzatish, tozalashni qanday sozlash va chiqishdan keyin turishni qanday yopish kerak.
- Nashr etilgan
- Yangilangan
Mazmuni
Turish yozuvi operatsion rejalashtirish uchun kerak: u tunlarni xona uchun ushlab turadi, kutilayotgan kirish va chiqishni koʻrsatadi hamda tozalashlarni rejalashtirishga yordam beradi. Bu sotuv emas va tashqi bron tizimining oʻrnini bosmaydi. Bu yerda narx, toʻlov, hujjatlar yoki turuvchilar roʻyxati yoʻq.
Turish bilan bitta asosiy mehmon bogʻlangan. Qayta kelgan mehmonlar mehmonlar maʼlumotnomasida telefon boʻyicha qidiriladi, sanalar boʻyicha bandlik esa taqvimda koʻriladi.
Turishni qanday qoʻshish kerak
Avval **«Taqvim»**ni oching:
- «Turish qoʻshish»ni bosing.
- Mehmon telefonini xalqaro formatda kiriting.
Telefon maʼlumotnomada allaqachon bor boʻlsa, topilgan mehmonni tekshiring. Raqam hali yoʻq boʻlsa, ismni kiriting: mehmon kartochkasi saqlanganda paydo boʻladi.
- Kirish kunini, soʻng chiqish kunini tanlang.
- Shu davrda boʻsh xonani tanlang.
- Kutilayotgan kirish va chiqish vaqtini tekshiring: ikkala qiymat ham majburiy.
Tashqi bron boʻlsa, uning raqamini koʻrsating. Faqat xodimlarga kerak boʻladigan, aniq shu turishga oid izohni qoʻshing.
- Tozalash jadvalini tekshiring va turishni saqlang.
Telefondan boshlang. Bu tashkilot ichida mehmonning noyob kaliti, shuning uchun qayta turish mavjud kartochka bilan bogʻlanadi, ikkilamchi yaratmaydi. Topilgan mehmonning ismi maʼlumotnomadan olinadi. Uni tuzatish kerak boʻlsa, «Mehmonlar» boʻlimini oching.
Topilgan mehmon qora roʻyxatda boʻlsa, forma sababini koʻrsatadi. Bu ogohlantirish, avtomatik taqiq emas: ongli tekshiruvdan keyin turishni saqlash mumkin.
Tashqi bron raqami majburiy emas. Tashqi tizimda yozuvi yoʻq mehmon uchun uni boʻsh qoldiring, qiymat oʻylab topmang. Turish tugallanmagan va bekor qilinmagan ekan, raqamni xuddi shu formada — asl bron boʻyicha, ixtiyoriy ravishda emas — tuzatish mumkin. Har bir tuzatish jurnalda qoladi, qiymat esa bitta obyektning turishlari orasida noyob boʻlishi kerak.
Avval davr, keyin xona
Xonalar roʻyxati tanlangan tunlarga bogʻliq. Chiqish kuni tanlanmaguncha, forma boʻsh xonalarni ishonchli koʻrsata olmaydi. Ikkinchi bosishda kirish kunidan oldingi kun bosilsa, davr tanlash shu sanadan qaytadan boshlanadi.
- Kirish
- 19-avgust, 2026
- Chiqish
- 22-avgust, 2026
- Jami
- 4 kun, 3 tun
Oʻquv taqvimidagi nuqtalar xona boʻyicha ishni koʻrsatadi. Ular oʻz-oʻzidan turishni taqiqlamaydi. Mavjudlik faqat band tunlar bilan belgilanadi.
Turish statuslari
- Rejalashtirilgan
- Turibdi
- Chiqish bilan yakunlangan
- Bekor qilindi
- Rejalashtirilgan (bron): mehmon hali joylashtirilmagan, lekin davrning barcha tunlari shu yozuv tomonidan band.
- Turibdi: administrator haqiqiy joylashtirishni belgiladi.
- Chiqib ketdi: chiqish xona sahifasi orqali tasdiqlangan va turish yopilgan.
- Bekor qilindi: bron joylashtirishdan oldin bekor qilingan, uning tunlari boʻshatilgan.
«Kelmadi» belgisi beshinchi status emas. Haqiqiy kirish qayd etilmagan boʻlsa, tizim kutilayotgan kirish vaqtining oʻzida administrator uchun doimiy holatni ochadi va «Mehmonni joylashtirish» vazifasini yaratadi. Holatning ikki soatlik javob muddati bor: u davom etar ekan, taqvim **«Kelishni kutmoqdamiz»**ni koʻrsatadi, muddat tugagach esa — **«Kelmadi»**ni. Tizim holat haqida bir marta xabar beradi; uni navbatda roʻyxatning oʻzi ushlab turadi — kirish tasdiqlanguncha, sanalarning yaroqli tuzatilishigacha, bron bekor qilinguncha yoki haqiqiy chiqishgacha. U bronni bekor qilmaydi, xonani boʻshatmaydi va uning tayyorligini oʻzgartirmaydi.
Joylashtirish va xatoni tuzatish
Mehmon kelganda, turishni oching, **«Joylashtirish»**ni bosing va haqiqiy vaqtni koʻrsating. Tunlar va sanalar oʻzgarmaydi: bron bu xonani allaqachon ushlab turgan edi. Faqat kelish fakti va koʻrsatiladigan status oʻzgaradi.
Haqiqiy kirishni rejadan keyinroq, shu jumladan tanlangan sanalardan tashqarida ham qayd etish mumkin. Bunday holda tizim faktni saqlaydi, lekin **«Sanalarni tuzatish kerak»**ni koʻrsatadi va sanalar bu kirishni oʻz ichiga olmaguncha turish ritmi boʻyicha tozalashlarni faollashtirmaydi. Xuddi shu xonada boshqa haqiqatda turgan mehmon allaqachon qayd etilgan boʻlsa, ikkinchi kirish saqlanmaydi: maʼlumotlarni yangilang va qaysi turishni yopish yoki tuzatish kerakligini tekshiring.
Haqiqiy kirish vaqti notoʻgʻri koʻrsatilgan boʻlsa, **«Kirish vaqtini tuzatish»**ni bosing, toʻgʻri sana va vaqtni koʻrsating va saqlang. Turish butun vaqt davomida «Turibdi» statusida qoladi, jurnal esa avvalgi va yangi qiymatlarni saqlaydi. Bu bitta tuzatish, joylashtirishni bekor qilib qayta joylashtirish emas.
«Mehmon aslida kirmagan» amali boshqa narsani bildiradi: joylashtirish belgisi butunlay xato edi. Faqat shu holatda uni olib tashlang — yozuv «Rejalashtirilgan» statusiga qaytadi, tuzatish esa amallar jurnalida qoladi.
Joylashtirilgan turishni bekor qilib boʻlmaydi, chunki bekor qilish mehmon turgan xonani boʻshatgan boʻlardi. Keyingi amal vaziyatga bogʻliq:
- haqiqiy kirish vaqti notoʻgʻri boʻlsa — kirish vaqtini tuzating;
- mehmon umuman kirmagan boʻlsa — joylashtirish belgisini olib tashlang va zarur boʻlsa bronni bekor qiling;
- haqiqiy ketish uchun xuddi shu formada **«Chiqishni tasdiqlash»**ni bosing.
Qaysi tunlar band
Davr kirish kunidan chiqish kunigacha hisoblanadi, chiqishdan keyingi
tunni oʻz ichiga olmaydi. Masalan, 10–14 yozuvi 10-dan 13-gacha
boʻlgan tunlarni egallaydi. 14-da mehmon chiqadi, va shu kuni keyingisi
kirishi mumkin.
Shuning uchun 10–14 va 14–18 davrlari kesishmaydi. Tizim bitta
tunga ikkita turishni saqlashga yoʻl qoʻymaydi. Davr tanlashda kun
yarmi qiya chekkalar bilan koʻrsatiladi: ertalab xona boʻshaydi,
kechqurun band boʻladi.
Turish va mehmon xona tayyorligini belgilamaydi. Tayyorlik hamon tayyorlash sikli, qabul qilingan asosiy tozalash va hal qilinmagan bloklovchi vazifalardan kelib chiqadi. Band xona bir vaqtda tayyorlik boʻyicha bloklangan boʻlishi mumkin.
Kirish va chiqish vaqti
Sanalar taqvimda tanlanadi, majburiy vaqt esa tanlangan kun ichidagi rejani aniqlashtiradi. Sukut boʻyicha forma tashkilotingizning vaqt mintaqasida kirish uchun 14:00 ni, chiqish uchun 12:00 ni taklif qiladi. Reja boshqacha boʻlsa, kutilayotgan vaqtni koʻrsating: ikkala qiymatsiz yangi yoki oʻzgartirilgan turishni saqlab boʻlmaydi.
Kutilayotgan chiqish vaqti taqvimda koʻrinishda qoladi va kunni rejalashtirishga yordam beradi. Turgan mehmon uchun u yana chiqishni tasdiqlashni ham ishga tushiradi: oldindan tanlangan vaqtda — sukut boʻyicha kutilayotgan chiqishdan bir soat oldin — tizim «Chiqishni tasdiqlash» vazifasini ochadi va bir marta eslatadi.
Kirishni tasdiqlash
Kutilayotgan kirish vaqtidan bir sutka oldin ATQAR «Kelishni tasdiqlash» vazifasini ochadi. Bu bajaruvchi uchun ish emas, administratorga savol: tasdiqlash — rejadagi fakt, u mehmonni joylashtirmaydi, tunlarni band qilmaydi va xona tayyorligini oʻzgartirmaydi.
Tasdiqlashni kutilayotgan kirish vaqtigacha istalgan payt qilish mumkin, xato tasdiqlashni esa xuddi shu vaqtgacha olib tashlash mumkin. Tasdiqlash aniq kirish vaqtiga tegishli: vaqt oʻzgartirilsa, u bekor qilinadi va savol qaytadan beriladi — bitta rejaning tasdigʻi boshqasi uchun javob bermaydi.
Turish davomidagi tozalash
«Standart» rejimida turish oʻz obyektining jadvalini meros qilib oladi. «Alohida jadval» rejimi boshqa oraliqni tanlash yoki aniq bir turish uchun bunday tozalashlarni oʻchirishga imkon beradi.
Jadval faqat haqiqiy kirishning operatsion kunidan hisoblanadi. Kirish qayd etilmaguncha, kelgusi kartochkalar oʻz tayinlanishi va xonasini saqlashi mumkin, lekin «Rejalashtirilgan» boʻlib qoladi: ularni boshlab boʻlmaydi, ular muddati oʻtgan hisoblanmaydi va tayyorlikka taʼsir qilmaydi. Kirish rejalashtirilgan sanalardan tashqarida boʻlsa, jadval qoʻshimcha ravishda sanalar tuzatilishini kutadi. Allaqachon bajarilgan, qoʻlda koʻchirilgan yoki boshlangan ishlar orqaga qaytarib qayta yozilmaydi.
«Tozalash uchun afzal koʻrilgan vaqtni koʻrsatish» parametri mehmonga qulay oraliqni qayd etadi. Bu istak:
- vazifaning muddatiga aylanmaydi;
- muddati oʻtishga olib kelmaydi;
- ishni ertaroq yoki kechroq boshlashni taqiqlamaydi;
- xonani bloklamaydi;
- aynan koʻrsatilgan vaqtda tashrifni kafolatlamaydi.
Uzoq kelgusi tozalashlar «Rejalashtirilgan» sifatida yaratiladi. Ularni oldindan tayinlash mumkin, lekin faollashtirishgacha boshlab boʻlmaydi. Toʻgʻri sanalar bilan kirish qayd etilgandan keyin bugun va yaqin ikki operatsion kun uchun vazifa xona va bajaruvchini saqlagan holda «Bajarishga tayyor» boʻladi. Turish davomidagi rejali tozalash xona tayyorligiga taʼsir qilmaydi.
Sanalar yoki jadval oʻzgarganda tizim faqat hali xavfsiz qayta rejalashtirish mumkin boʻlgan ishni yangilaydi. Boshlangan, bloklangan yoki tekshiruvga topshirilgan vazifa yoʻqolmaydi: administrator alohida koʻrib chiqish kerak boʻlgan aniq istisno oladi.
Sanalarni tuzatish va bronni bekor qilish
Turishni uzaytirish uchun uni taqvimdan yoki «Davrdagi turishlar» roʻyxatidan oching va bir marta yangi chiqish sanasini tanlang. Kirish sanasi saqlanadi — uni qayta qidirish va tanlash shart emas. Aynan davrning boshini oʻzgartirish kerak boʻlsa, avval **«Kirish sanasini oʻzgartirish»**ni bosing, keyin yangi kunni tanlang.
Tizim **«Sanalarni tuzatish kerak»**ni koʻrsatsa, qisqa maslahat haqiqiy kirish kunini nomlaydi. Oʻzgartirilgan davrni faqat u shu kunni oʻz ichiga olganda saqlash mumkin. Bunda formaning qolgan maydonlari va «Chiqishni tasdiqlash» mavjud boʻlib qoladi: haqiqiy chiqishdan oldin rejani tuzatish shart emas.
Mavjud yozuvdagi xona oʻzgarmaydi: ATQAR hozircha boshqa xonaga bitta amal bilan koʻchirishni qoʻllab-quvvatlamaydi. Tashqi bron raqamini esa turish tugallanmagan va bekor qilinmagan ekan formada tuzatish mumkin. Eskisi tugallanmaguncha ikkinchi faol turish yaratmang. Avval eski bronni bekor qiling yoki avvalgi xonadan chiqishni tasdiqlang, keyin yangi yozuv yarating. Tashqi bron bilan bogʻliqlikni saqlash kerak boʻlsa, uning raqamini yangi yozuvning izohida koʻrsating: asl bron raqami eski tarixda qoladi.
«Turishni bekor qilish» tugmasi faqat «Rejalashtirilgan» (bron) statusi uchun mavjud. Sababni koʻrsating va amalni tasdiqlang. Uning barcha tunlari boʻshaydi. Tizim kelgusi «Rejalashtirilgan» va hali boshlanmagan «Bajarishga tayyor» tozalashlarni bekor qiladi; allaqachon boshlangan, bloklangan yoki tekshiruvga topshirilgan ish administrator uchun aniq istisno boʻlib qoladi.
Chiqish va turishni yopish
Haqiqiy chiqish turish formasidagi, xona sahifasidagi yoki «Chiqish tasdiqlanmagan» holatidagi «Chiqishni tasdiqlash» tugmasi bilan tasdiqlanadi, bronni bekor qilish tugmasi bilan emas. Tugma «Sanalarni tuzatish kerak» ogohlantirishida ham mavjud boʻlib qoladi. Forma aniq yopiladigan turishni nomlaydi: sana boʻyicha boshqasini tanlash yoki koʻrsatilganini ochiq qoldirish mumkin emas. Mehmonni tekshiring va haqiqiy vaqtni koʻrsating. Kech chiqishni rejadagi davrdan tashqarida ham qayd etish mumkin — aniq fakt saqlanadi, rejadagi sanalar esa tarixda qoladi.
Xona sahifasida oddiy chiqish bir bosish bilan tasdiqlanadi: tizim joriy server vaqtini qayd etadi va darhol tozalash yaratadi. Chiqishni keyinroq qayd etsangiz-u vaqt boshqacha boʻlsa, avval **«Chiqish ertaroq boʻlgan»**ni tanlang.
Xona boʻyicha allaqachon faol tayyorlash sikli mavjud boʻlsa, tizim ikkinchisini yaratmaydi: amal mavjud siklga va uning asosiy tozalashiga olib boradi.
Erta chiqishda xona haqiqiy operatsion kundan boshlab boʻshaydi, lekin asl rejadagi sanalar tarixda qoladi. Shunday qilib reja va fakt orasidagi farq koʻrinadi. Chiqishni tasdiqlash shuningdek xonani tayyorlash siklini ham ishga tushiradi. U xonani avtomatik tayyor qilib qoʻymaydi.
Batafsil amallar tartibi «Chiqishdan keyingi tozalash» koʻrsatmasida tasvirlangan.